Stappen voor het opzetten van een energiegemeenschap in België

16 april 2024

In België heeft de regering het wettelijk kader rond energiedelen vastgelegd. Voortaan is het dus mogelijk om energie (uit hernieuwbare, niet-fossiele bronnen zoals wind- of zonne-energie) met een derde partij te delen, binnen hetzelfde gebouw of via een energiegemeenschap.
Er zijn drie soorten energiegemeenschappen en de stappen die nodig zijn om ze op te richten verschillen van regio tot regio. 

De drie typen energiegemeenschappen zijn:  

  • De Energiegemeenschap van Burgers (EGB), 
  • De Hernieuwbare Energiegemeenschap (HEG) 
  • De Lokale Energiegemeenschap (LEG) – alleen mogelijk in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. 

Deze onderscheiden zich voornamelijk door het soort personen dat erbij betrokken is, het soort energie dat gedeeld wordt (al dan niet afkomstig uit hernieuwbare bronnen) en de eigenaar van de installatie. 

Ter herinnering kan een energiegemeenschap wettelijk bepaalde diensten en activiteiten uitoefenen: 

  • Elektriciteitsproductie, -verbruik, -opslag en -delen
  • Levering van elektriciteit
  • Diensten met betrekking tot de erkenning
  • Flexibiliteitsdiensten (Meer informatie hier)
  • Herlaaddiensten voor elektrische voertuigen
  • Diensten voor energie-efficiëntie
  • Verkoop van door de energiegemeenschap opgewekte elektriciteit.

Momenteel moeten leden van een energiegemeenschap bij dezelfde netwerkbeheerder aangesloten zijn. Ze moeten ook een digitale meter hebben om aan energiedelen te kunnen doen. 

Klik hier voor meer informatie over de verschillende vormen van energiedelen. 

 

Wat zijn de stappen voor het opzetten van een energiegemeenschap?

 

1. Doelstellingen en leden identificeren

De eerste stap bestaat uit het identificeren van de doelstellingen van de energiegemeenschap, zoals productie, distributie of verbruik van hernieuwbare energie (zie dienstenactiviteit hierboven). 

Er moet opgemerkt worden dat de hoofddoelstelling van energiegemeenschappen bestaat uit het genereren van milieu-, sociale en economische voordelen voor de leden ervan en de regio waarin ze zich bevinden. Een energiegemeenschap mag dus niet enkel een financieel doel hebben. 

Vervolgens is het belangrijk om te bepalen wie de leden ervan zijn (natuurlijke personen, ondernemingen, enz.) en wie de vertegenwoordiger (of beheerder) ervan is. In de energiegemeenschap kunnen er meerdere producenten en meerdere verbruikers zitten. 

  

2. Een juridische entiteit oprichten 

Eerst en vooral merken we op dat er, in tegenstelling tot energiedelen binnen hetzelfde gebouw, voor de oprichting van een energiegemeenschap, ongeacht de vorm ervan, een juridische entiteit (rechtspersoon) moet worden opgericht die verschillend is van die van haar leden. 

Door de statuten vast te leggen, kunnen de verschillende leden het eens worden over de doelstellingen van de gemeenschap, de rol van iedere deelnemer, de prijzen, de eventuele beheerskosten, de verdeelsleutel, enz.  

  

3. De regulator op de hoogte brengen van de activiteit 

Vooraleer ze hun activiteiten opstarten, moeten energiegemeenschappen de regulator op de hoogte brengen van hun oprichting door een volledig dossier in te dienen, met inbegrip van de doelstellingen en de werkwijze. 

Hiertoe dient er een formulier ingevuld te worden: 

  • Voor Brussel is het formulier beschikbaar op de website van Brugel
  • Voor Wallonië is het formulier beschikbaar op de site van CWaPE
  • Voor Vlaanderen is het formulier beschikbaar op de website van VREG

  

Zodra het formulier en de bijlagen (ledenlijst, statuten, kopie huishoudelijk reglement, enz.) zijn ingediend, kan de regulator een beslissing nemen over het dossier. 

 

Brussel 

  • BRUGEL beschikt over een termijn van dertig kalenderdagen na ontvangst van de initiële toelatingsaanvraag om de volledigheid van het dossier na te gaan en om aanvullende informatie en/of wijzigingen te vragen.
  • Vervolgens beschikt BRUGEL over een termijn van zestig kalenderdagen na ontvangst van de volledige aanvraag (via aanvullende informatie en/of bijgewerkte documenten) om een beslissing te nemen over de aanvraag. 

  

Wallonië 

  • De CWaPE beschikt over tien werkdagen om na te gaan of het dossier volledig is.
  • Als er informatie ontbreekt, dan heeft de vertegenwoordiger van de gemeenschap hoogstens 6 maanden tijd om het dossier aan te vullen.
  • Als het dossier volledig is, ontvangt de vertegenwoordiger van de EG een ontvangstbevestiging.

  

Vlaanderen 

  • Nadat de energiegemeenschap bij de VREG is aangemeld, moet ze geactiveerd worden.
    Voor deze activering moeten alle leden akkoord gaan met het beheer van de gemeenschap en met het delen van gegevens met betrekking tot de uitgewisselde energie. Fluvius regelt deze stap en verwijst de deelnemers door naar het platform mijn.fluvius.be om het proces af te ronden. 
  • De gemeenschap gaat van start zodra alle mandaten goedgekeurd zijn of ten laatste 30 dagen na de datum van aanvraag als alle voorwaarden vervuld zijn.

 

4. Toelating

Zodra het dossier volledig is, en na technisch advies van de betrokken netbeheerders, ontvangt de vertegenwoordiger van de energiegemeenschap een ontvangstbevestiging van de regulator. De regulator publiceert op zijn website ook de energiegemeenschappen die een toelating hebben gekregen. 

De ontvangen toelating is geldig voor een hernieuwbare periode van 10 jaar in Brussel en in Wallonië en voor een hernieuwbare periode van 5 jaar in Vlaanderen. 

  

RaYSun: uw partner voor het beheren van energiegemeenschappen 

RaYSun biedt een volledig gamma aan van op maat ontworpen diensten om u te begeleiden bij de implementatie en het beheer van energiegemeenschappen: gaande van het nadenken over het project, tot de financiering, de implementatie en het dagelijks beheer ervan. 

Wenst u meer informatie? Maak dan gerust een afspraak met één van onze experten. We denken graag met u mee om de beste oplossing voor uw project te vinden. 

Vous aimerez aussi…

Flexibiliteit, de sleutel tot een slimmer en zuiniger energieverbruik
Flexibiliteit, de sleutel tot een slimmer en zuiniger energieverbruik

Flexibiliteit in elektriciteitsverbruik optimaliseert productie en verlaagt de kosten voor de consument, zoals blijkt uit de ‘The Power of Flex’ studie van Elia Group. Deze benadering belooft een efficiënter en duurzamer elektriciteitsnetwerk, waarbij verbruikers meer controle hebben over hun energieverbruik en -kosten.

read more